De kunst van goed luisteren
De verteller is 73 jaar oud, met een lange achtergrond in Human Resources, en bereikte uiteindelijk de rol van “Head of People” in haar vijftiger jaren. Ze vertelt dat ze de waarde van stilte pas later in haar loopbaan écht leerde, na jaren waarin ze te veel sprak in professionele omgevingen.
Er zijn verschillende voorbeelden die deze kracht van stilte laten zien. Neem de boekclub waarin een lid de eerste 40 minuten nauwelijks iets zegt, om daarna een inzicht te geven waardoor het hele gesprek een andere wending krijgt. De meerwaarde zit niet in de hoeveelheid woorden, maar in de kwaliteit van de observatie.
Waarom gerichte bijdragen tellen
In sociale kringen, zoals de wandelgroep van de verteller, is er altijd dat ene lid dat zelden iets initieert maar het gesprek toch diepgaand beïnvloedt. Zo vroeg dit lid aan een vrouw die 20 minuten lang haar frustraties uitsprak over haar schoondochter: “Waar ben je hier eigenlijk echt bang voor?” Precies die vraag veranderde het gesprek volledig.
De echtgenoot van de verteller, een voormalig ingenieur, is ook zo’n stille denker. In sociale situaties wordt hij vaak als verlegen gezien, maar bij technische problemen zijn zijn inzichten onmisbaar. Met opmerkingen als “Hebben we overwogen dat het probleem stroomopwaarts kan liggen van waar we kijken?” laat hij zien wat gerichte vragen kunnen bereiken.
Stilte en strategie bij leiderschap
De ervaring van de verteller met leidinggevenden die stilte waarderen, is ook opvallend. De CEO die haar aannam voor de functie van “Head of People” sprak weinig tijdens het sollicitatiegesprek, maar legde strategische verbanden tussen wat zij zei en de uitdagingen binnen het bedrijf. In slechts 20 minuten toonde hij meer strategisch denkwerk dan sommige executives in uren, een voorbeeld van reflectieve communicators.
Een ander voorbeeld is de Vice President (VP) in haar vorige bedrijf, bekend om zijn zin “Laat me daarover nadenken en bij je terugkomen.” In het begin werd dat gezien als uitstel, maar later bleek het juist een reflectieproces dat leidde tot doordachte en uitgebreide antwoorden.
Persoonlijke reflectie en lessen
De verteller geeft toe dat haar neiging om te veel te praten in haar dertiger jaren, toen ze werd gepasseerd voor promotie, voortkwam uit onzekerheid en de behoefte om haar aanwezigheid te tonen. Dat inzicht werd versterkt toen ze in haar vijftiger jaren een boek las over “people-pleasing”. Ze realiseert zich nu dat de cultuur waarin vrouwen in het bedrijfsleven wordt aangeraden om “meer te spreken en hun ruimte te claimen” soms ten koste gaat van het waarderen van stilte en reflectieve bijdragen.
Uiteindelijk is de kernboodschap dat luisteren, informatie samenbrengen en het juiste moment kiezen om te spreken heel belangrijk zijn voor een diepere bijdrage. In een tijdperk waarin sociale media snelle en zichtbare reacties stimuleren, kunnen vertraagde antwoorden als ongeïnteresseerd overkomen. Toch zou de wereld minder lawaai en meer mensen nodig hebben die bereid zijn grondig te luisteren en alleen te spreken wanneer hun bijdrage echt iets toevoegt. Dat verrijkt zowel persoonlijke als professionele interacties en biedt een waardevol alternatief voor het ophemelen van de luidste stemmen.
